Физичка хемија I - Б ниво

1.

Наслов на наставниот предмет

ФИЗИЧКА ХЕМИЈА I – Б ниво

2.

Код

ХМ-404Б

3.

Студиска програма

Хемија (аналитичка биохемија)

4.

Организатор на студиската програма (единица, односно институт, катедра, оддел)

ПМФ, Институт за хемија

5.

Степен (прв, втор, трет циклус)

прв

6.

Академска година / семестар

II/IV

7.

Број на ЕКТС кредити

8

8.

Наставник

Проф. д-р Владимир Ивановски

9.

Предуслови за запишување на предметот

Математика I, Физика I, Општа и неорганска хемија

10.

Цели на предметната програма (компетенции): Да се изучат основите на хемиската термодинамика, теоријата за фазни рамнотежи, хемиска кинетика.

11.

Содржина на предметната програма:  

Увод: Предмет, методи и поделба на физичката хемија, физички величини, единици и систем од единици. Физикохемиски систем: состојба на системите, реверзибилни и иреверзибилни процеси, функции на состојбата и патот, вистински и невистински диференијали.

Термодинамика: дефинирање на енергија, внатрешна енергија, работа и топлина. Нулти принцип на термодинамика – температура, температурни скали. Прв принцип на термодинамиката – внатреш­на енергија на идеален гас и топлински капацитети, енталпија, Џул-Томсоновска експанзија, примена на првиот принцип на некои реверзибилни процеси кај идеални гасови. Термохемија – топлински ефекти кај произволна хемиска реакција, енталпија на образување, топлина на растворање, топлина на образување во раствор, топлина на образување јони во раствор, зависност на топлинскиот ефект од температурата. Втор принцип на термодинамиката – Карноов кружен процес, ентропија, принцип за зголемување на ентропијата, пресметување на промените на ентропијата кај некои реверзибилни процеси, ентропија и веројатност. Трет принцип на термоди­на­ми­ка­та – апсолутни ентропии. Карактеристични термодинамички функции – Хелмолцова и Гибсова енергија, критериуми за спонтано течење на процесите и рамнотежа, услов за рамнотежа во затворени системи, Отворени системи и хемиски потенцијал – Гибс-Диемова равенка, услов за рамнотежа и за спонтано течење на процесите во отворени системи, апсолутен и релативен активитет, хемиски потенцијал на идеален гас во смеса од идеални гасови, хемиски потенцијал на реален гас во смеса од реални гасови, реакциона рамнотежа, термодинамичка константа на хемиска тамнотежа, зависност на константата на рамнотежа од температурата  

Раствори и фазни рамнотежи: правило за фазите, фазни дијаграми. Еднокопмонентни системи P-T дијаграми, точки на вриење и мрзнење, карактеристични фазни дијаграми кај еднокомпонентни системи, зависност на стабилноста на фазите од притисокот и температурата. Двокомпонентни системи – начини за изразување на составот на растворите, хемиски потенцијал кај течности и раство­ри, идеални и неидеални раствори, Раулов закон, идеално-разредени раствори (Хенриев закон), P-x, T-x дијаграми, правило на лостот, дијаграми температура-состав (фракциона дестила­ци­ја), азеотропни смеси, немешливи течности и дестилација со водена пареа, делумно мешливи течности. Трокомпонентни системи – графичко претставување (фазни дијагра­ми), распределба на супстанца меѓу две течни фази (дистрибуционен коефициент), екстракција. Колигативни својства – општи особености на колигативните својства изразено преку хемиски потенцијал, повишување на температурата на вриење, снижување на температурата на мрзнење, осмоза.

Хемиска кинетика: брзина на конверзија, брзина на реакција, брзина на промена на концентрација, кинетички равенки, константи на брзина, елементарен степен и механизам на реакција. Временски закони – неповратни реакции од нулти ред, неповратни реакции од прв ред, неповратни реакции од втор ред, последователни реакции и квазистационарна состојба, повратни реакции од прв ред и константа на рамнотежа. Хемиска кинетика кај ензимски катализирани реакции – равенка на Михаелис-Ментен, равенка на Бригс-Халдејн, линеаризација според Лајнвивер-Бурк и одредување на KM и vmax, други типови на линеаризација, кинетика на преодната состојба, модификација на механизмот на Михаелис-Ментен (два и повеќе интермедиери, два или повеќе продукти), значење на каталитичката константа kcat и на константата на Михаелис-Ментен, влијание на температурата врз брзината на хемиските реакции, теорија за преодната состојба. Влијание на инхибиторите врз активноста на ензимите – иреверзибилна инхибиција, реверзибилна инхибиција, механизам на хемиски инхибираните реакции, компетитивна инхибиција, акомпетитивна инхибиција, некомпетитивна инхибиција.

12.

Методи на учење: предавања, вежби

13.

Вкупен расположив фонд на време

210 часа

14.

Распределба на расположивото време

3+1+3 (Предавања 45 часа, нумерички вежби 15 часа,

лабораториски вежби 45 часа

15.

Форми на наставните активности

15.1.

Предавања- теоретска настава

45 часа

15.2.

Вежби (лабораториски, аудито­риски), семинари, тимска работа

60 часа

16.

Други форми на активности

16.1.

Проектни задачи

 

16.2.

Самостојни задачи

30 часа

16.3.

Домашно учење

75 часа

17.

Начин на оценување

17.1.

Тестови: колоквиум – задачи потребен мин. 6 бода

колоквиум – теорија, потребен мин. 15 бода

писмен испит – задачи, потребен мин. 10 бода

усмен испит – 4 прашања по 15 бода

резултати од лаб. вежби, потребен мин. 10 бода

ВКУПНО (испит или два колоквиума)

10 бода

30 бода

20 бода

60 бода

20 бода

100 бода

17.2.

Семинарска работа/ проект ( презентација: писмена и усна)

 

17.3.

Активност и учество

 

18.

Kритериуми за оценување (бодови/ оценка)

               до 50 бода

5 (пет) (F)

       од 51 до 60 бода

6 (шест) (E)

       од 61 до 70 бода

7 (седум) (D)

       од 71 до 80 бода

8 (осум) (C)

       од 81 до 90 бода

9 (девет) (B)

     од 91 до 100 бода

10 (десет) (A)

19.

Услов за потпис и полагање на завршен испит

присуство на предавања и изработени вежби

20.

Јазик на кој се изведува наставата

Македонски

21.

Метод на следење на квалитетот на наставата

Анонимна институтска анкета, разговор со студентите

22.

 

Литература

22.1.

Задолжителна литература

Ред. број

Автор

Наслов

Издавач

Година

1.

P. Atkins, J. De Paula, 

Atkin’s Physical Chemistry 8th ed. 

Oxford University Press

2006

2.

П. Аткинс, Ј. Де Паула

Аткинсова физичка хемија, 8-мо издание

Просветно дело, Скопје

2009

3.

Владимир Ивановски

Интерна скрипта

 

 

22.2.

Дополнителна литература

Ред. број

Автор

Наслов

Издавач

Година

1.

Б. Шоптрајанов

Интерна скрипта

 

 


    Следни испити од овој предмет:

  • 28 ноември 2013 во 09:00 Прв колоквиум физичка хемија I - Б ниво
  • 15 јануари 2014 во 09:00 (аналитичка-биохемија) Амфитеатар 1. Испит 2. Втор колоквиум
  • 28 јануари 2014 во 09:00 аналитичка-биохемија (Амфитеатар)
  • 17 јуни 2014 во 09:00 Писмен испит (аналитичка-биохемија)
  • 24 јуни 2014 во 09:00 Писмен испит (аналитичка-биохемија)
  • 23 јуни 2014 во 09:00 Усмен испит (аналитичка-биохемија)
  • 30 јуни 2014 во 09:00 Усмен испит (аналитичка-биохемија)
  • 25 август 2014 во 09:00 Писмен испит
  • 03 септември 2014 во 09:00 Писмен испит
  • 01 септември 2014 во 10:00 Усмен испит
  • 12 септември 2014 во 10:00 Усмен испит
  • 25 август 2014 во 09:00 Испит-по програма од зимскиот семестар 2013/2014
  • 03 септември 2014 во 09:00 Испит - по програма од зимски семестар 2013/2014
  • 13 ноември 2014 во 09:00 Првиот колоквиум по Физичка хемија I - Б ниво, за студентите од насоката аналитичка-биохемија (стара програма) ќе се одржи на 13ти Ноември, со почеток во 9.00 часот.
  • 13 ноември 2014 во 09:00 Испитот Физичка хемија I Б-ниво (стара програма) за студентите од насоката аналитичка-биохемија во Ноемвриската сесија се полага според пропозициите објавени од Деканатската управа.
  • 12 јануари 2014 во 09:00 Писмен испит - прва декада
  • 12 јануари 2015 во 09:00 Писмен испит - прва декада
  • 22 јануари 2015 во 09:00 Писмен испит - втора декада
  • 20 јануари 2015 во 09:00 Усмен испит - прва декада
  • 29 јануари 2015 во 09:00 Усмен испит - втора декада
  • 04 февруари 2015 во 09:00 Писмен испит (задачи)
  • 20 април 2015 во 09:00 Стара програма! Право на полагање, имаат : I студентите, кои уредно го имаат запишано X, XII, XIV семестар во уч.2014/2015 година, на кои им останале за презапишување пет испити и дипломска работа (согласно одлука на Деканатската управа, бр.07-3434/2 од 25.12.2009 година). Сесијата ќе трае една седмица, од 20.04.2015 до 28.04.2015 година II студентите, кои уредно го имаат запишано II, IV, VI И VIII семестар во уч.2014/2015 година и можат да полагаат само еден од задолжителните предмети од зимскиот семестар во уч.2014/2015 година (согласно одлука на Деканатската управа, бр.07-1977/2 од 18.12.2014 година). Сесијата ќе трае една седмица, од 20.04.2015 до 28.04.2015 година.
  • 25 април 2015 во 09:00 Втор колоквиум (задачи) Физичка хемија 1-Б ниво
  • 16 јуни 2015 во 09:00 Писмен испит и испит (стара програма)
  • 23 јуни 2015 во 09:00 Писмен испит и испит (стара програма)
  • 22 јуни 2015 во 09:00 Усмен испит
  • 29 јуни 2015 во 09:00 Усмен испит
  • 24 август 2015 во 09:00 Писмен испит задачи (нова програма) Испит (стара програма)
  • 31 август 2015 во 09:00 Усмен испит
  • 02 септември 2015 во 09:00 Писмен испит задачи (нова програма) Испит (стара програма)
  • 09 септември 2015 во 09:00 Усмен испит
  • 16 ноември 2015 во 13:00 Писмен испит по предметот Физичка хемија 1-Б ниво за студентите од аналитичка-биохемија (ноемвриска сесија)
  • 24 ноември 2015 во 11:00 Усмен испит по Физичка хемија 1-Б ниво за аналитичка-биохемија (ноемвриска сесија)
  • 12 јануари 2016 во 09:00 Писмен испит (предавална 124) стара и нова програма
  • 21 јануари 2016 во 09:00 Писмен испит (амфитеатар) стара и нова програма
  • 18 јануари 2016 во 09:00 Усмен испит (нова програма)
  • 27 јануари 2016 во 09:00 Усмен испит (нова програма)
  • 28 јануари 2016 во 09:00 Pismen ispit
  • 18 април 2016 во 12:00 Писмен испит
  • 01 април 2016 во 10:00 Прв колоквиум
  • 13 мај 2016 во 10:00 Втор колоквиум
  • 31 мај 2016 во 09:00 Аналитичка-биохемија Писмен испит нова и испит стара програма (амфитеатар).
  • 06 јуни 2016 во 09:00 Аналитичка-биохемија Усмен испит - нова програма.
  • 10 јуни 2016 во 09:00 Аналитичка-биохемија Писмен испит нова и испит стара програма (амфитеатар).
  • 16 јуни 2016 во 09:00 Аналитичка-биохемија Усмен ипит - нова програма.
  • 22 август 2016 во 09:00 Писмен испит (задачи) нова програма и испит стара програма.
  • 29 август 2016 во 09:00 Усмен испит (нова програма).
  • 01 септември 2016 во 09:00 Писмен испит (задачи) нова програма и испит стара програма
  • 07 септември 2016 во 09:00 Усмен испит (нова програма)
  • 11 ноември 2016 во 10:00 Прв колоквиум по Физичка хемија I Б ниво за студентите по Аналитичка-биохемија (стара програма). Колоквиумот ќе се одржи во Амфитеатар.
  • 16 ноември 2016 во 12:00 Писмен испит (задачи) Писмен испит (стара програма) За полагање важат правилата за Ноемвриска сесија.
  • 12 јануари 2017 во 09:00 Писмен испит (задачи) нова програма. Испит (стара програма). Аналитичка-биохемија
  • 26 јануари 2017 во 09:00 Писмен испит (задачи) нова програма. Испит (стара програма). Аналитичка-биохемија
  • 17 јануари 2016 во 09:00 Усмен испит (нова програма).
  • 17 јануари 2017 во 09:00 Усмен испит (нова програма). Аналитичка-биохемија
  • 31 јануари 2017 во 09:00 Усмен испит (нова програма). Аналитичка -биохемија
  • 02 февруари 2017 во 09:00 Pismen ispit
  • 20 април 2017 во 10:30 Испит (стара програма) - амфитеатар
  • 31 март 2017 во 10:00 Прв колоквиум
  • 22 мај 2017 во 09:00 Втор колоквиум
  • 29 мај 2017 во 09:00 Писмен испит задачи. Испит (стара програма)
  • 05 јуни 2017 во 09:00 Усмен испит
  • 16 јуни 2017 во 09:00 Писмен испит задачи. Испит (стара програма).
  • 23 јуни 2017 во 09:00 Усмен испит
  • 13 ноември 2017 во 13:00 Писмен испит (задачи).
  • 09 јануари 2018 во 09:00 Писмен испит (задачи; нова програма). Испит (стара програма).
  • 15 јануари 2018 во 09:00 Усмен испит.
  • 23 јануари 2018 во 12:00 Писмен испит (задачи; нова програма). Испит (стара програма).
  • 29 јануари 2018 во 09:00 Усмен испит.
  • 05 февруари 2018 во 12:00 Pismen ispit
  • 07 февруари 2018 во 09:00 Усмен испит
  • 26 март 2018 во 09:00 Pismen ispit
  • 02 април 2018 во 09:00 Usmen ispit
  • 23 март 2018 во 10:00 Прв колоквиум
  • 21 мај 2018 во 09:00 Втор колоквиум
  • 28 мај 2018 во 09:00 Усмен испит
  • 12 јуни 2018 во 09:00 Писмен испит
  • 18 јуни 2018 во 09:00 Усмен испит
  • 21 мај 2018 во 09:00 Писмен испит
  • 29 август 2018 во 09:00 Писмен испит
  • 05 септември 2018 во 09:00 Усмен испит
  • 11 септември 2018 во 09:00 Писмен испит
  • 18 септември 2018 во 09:00 Усмен испит
  • 26 ноември 2018 во 14:00 Писмен испит (амфитеатар).
  • 30 ноември 2018 во 09:00 Усмен испит
  • 15 јануари 2018 во 09:00 Писмен испит
  • 05 јануари 2018 во 09:00 Писмен испит
  • 15 јануари 2019 во 09:00 Писмен испит
  • 22 јануари 2019 во 09:00 Усмен испит
  • 05 февруари 2019 во 09:00 Писмен испит
  • 12 февруари 2019 во 09:00 Усмен испит
  • 20 февруари 2019 во 12:00 На ИХ испитите ќе се реализираат: - писмени испити на 20 февруари во 12 часот во амфитеатар - усни испити на 21 февруари во 12 ч. во амфитеатар (ако се полага писмено) или по договор, но секако на 21 февруари. Студентите се веќе известени и тие што ќе полагаат мора да се пријават во библиотека до вторник во 15 часот.
  • 21 февруари 2019 во 09:00 Усмен испит
  • 15 април 2019 во 12:00 Писмен испит
  • 22 април 2019 во 09:00 Усмен испит
  • 19 април 2019 во 10:00 Прв колоквиум по Физичка хемија 1 - Б ниво аналитичка биохемија
  • 06 јуни 2019 во 09:00 Писмен испит - амфитеатар
  • 13 јуни 2019 во 09:00 Усмен испит
  • 20 јуни 2019 во 09:00 Писмен испит
  • 27 јуни 2019 во 09:00 Усмен испит
  • 27 мај 2019 во 10:00 Втор колоквиум Физичка хемија 1 - Б ниво
  • 29 август 2019 во 09:00 Писмен испит (амфитеатар)
  • 05 септември 2019 во 09:00 Усмен испит
  • 11 септември 2019 во 09:00 Писмен испит (амфитетар)
  • 25 септември 2019 во 09:00 Усмен испит.
  • 04 декември 2019 во 13:00 Писмен испит (амфитеатар).
  • 14 јануари 2020 во 09:00 Писмен испит
  • 22 јануари 2020 во 09:00 Усмен испит
  • 31 јануари 2020 во 09:00 Писмен испит (амфитеатар)
  • 07 февруари 2020 во 09:00 Усмен испит
  • 09 јуни 2020 во 10:00 Писмен испит (со физичко присуство во амфитеатар) - маска, ракавици и почитување на протокол задолжително. Пријавување најмалку два дена пред терминот за испит на vladimir@pmf.ukim.mk Пријавувањето има важност само ако добиете повратен одговор дека може да полагате во тој термин.
  • 22 јуни 2020 во 10:00 Писмен испит (со физичко присуство во амфитеатар) - маска, ракавици и почитување на протокол задолжително. Пријавување најмалку два дена пред терминот за испит на vladimir@pmf.ukim.mk Пријавувањето има важност само ако добиете повратен одговор дека може да полагате во тој термин.
  • 06 јули 2020 во 10:00 Писмен испит (со физичко присуство во амфитеатар) - маска, ракавици и почитување на протокол задолжително. Пријавување најмалку два дена пред терминот за испит на vladimir@pmf.ukim.mk Пријавувањето има важност само ако добиете повратен одговор дека може да полагате во тој термин.
  • 17 јуни 2020 во 09:00 On-line усмен испит со користење на Microsoft Teams.
  • 30 јуни 2020 во 09:00 On-line усмен испит со користење на Microsoft Teams.
  • 14 јули 2020 во 09:00 On-line усмен испит со користење на Microsoft Teams.
  • 18 август 2020 во 10:00 Писмен испит - со физичко присуство (амфитеатар).
  • 31 август 2020 во 10:00 Писмен испит - со физичко присуство (амфитеатар).
  • 14 септември 2020 во 10:00 Писмен испит - со физичко присуство (амфитеатар).
  • 24 ноември 2020 во 10:00 Писмен испит со физичко присуство. Амфитеатар. Да се носат ракавици и маски како средства за лична заштита.
  • 01 декември 2020 во 10:00 Усмен испит со физичко присуство. Предавална 125. Да се носат ракавици и маски како средства за лична заштита.
  • 18 јануари 2021 во 12:00 Писмен испит (амфитеатар) 12.00 часот.
  • 26 јануари 2021 во 10:00 Усмен испит (предавална 125), 10.00 часот.
  • 02 февруари 2021 во 10:00 Писмен испит (амфитеатар), 10.00 часот.
  • 09 февруари 2021 во 09:00 Усмен испит (предавална 125), 9.00 часот.
  • 25 мај 2021 во 10:00 Втор колоквиум Физичка хемија 1Б ниво - аналитичка биохемија (амфитеатар).
  • 08 јуни 2021 во 10:00 Писмен испит (амфитеатар).
  • 15 јуни 2021 во 09:00 Усмен испит (П125).
  • 22 јуни 2021 во 10:00 Писмен испит (амфитеатар).
  • 29 јуни 2021 во 09:00 Усмен испит (П125).
  • 24 август 2021 во 10:00 Писмен испит (амфитеатар).
  • 31 август 2021 во 09:00 Усмен испит (Предавална 125). Усмениот испит се полага во истата декада како и писмениот.
  • 07 септември 2021 во 10:00 Писмен испит (амфитеатар).
  • 13 септември 2021 во 09:00 Усмен испит (Предавална 125). Усмениот испит се полага во истата декада како и писмениот.
  • 23 ноември 2021 во 10:00 Писмен испит
  • 30 ноември 2021 во 09:00 Усмен испит (предавална 125)
  • 18 јануари 2022 во 10:00 Писмен испит (амфитеатар).
  • 25 јануари 2022 во 09:00 Усмен испит (П125).
  • 01 февруари 2022 во 10:00 Писмен испит (амфиеатар).
  • 08 февруари 2022 во 09:00 Усмен испит (П125).

    Материјали

© 2022. Институт за хемија, ПМФ, УКИМ, Скопје.